اسناد واقعيت ماجراي شمس و مولانا مثلثي است كه سروده‌ها و نوشته‌هاي خود مولانا در ‏‏ديوان شمس، مثنوي، فيه ما فيه و مكتوبات، يک ضلع آن، گفته‌هاي شمس در مقالات، ‏ضلع ديگر، و گزارش بهاء الدين ولد، فرزند مولانا ضلع سوم آن ‏است. اين گزارش به صورت پراكنده، همراه با اطلاعات متفرق ديگر درباره سلطان العلما، پدر مولانا، سيد برهان الدين محقق، اتابک مولانا و صلاح الدين زركوب و حسام الدين ارموي، خليفه‌هاي ‏‏مولانا در جاهاي مختلف از ابتدانامه، يعني نخستين دفتر از مثنوي‌هاي سه گانه سلطان ولد آمده ‏است. اگر اجزاي اين گزارش يک جا جمع و تدوين شود تقريبا يک دهم مجموع ابتدانامه را تشكيل مي‌دهد. ‏هر پژوهشگري كه خواهان تحقيق در احوال مولانا باشد بايد كار خود را با اين گزارش مهم و ارزشمند ‏آغاز كند. در كتاب قصه‌ی قصه‌ها، ابتدا اجزاي پراكنده اين گزارش از جاهاي مختلف ابتدانامه گردآوري ‏و بر حسب ترتيب تاريخي مرتب و تدوين شده است. سپس پژوهش‌هاي نويسنده درباره سلطان ولد و ‏شخصيت و آثار او آمده است. در اين بخش مطالبي كه سلطان ولد درباره شمس و مولانا در دو ‏مثنوي ديگر خود يعني رباب نامه و انتهانامه نيز بيان كرده، آورده شده است. ‏